Collectie Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam
Visitatio Marie Magdalene,
Het 15e eeuwse gregoriaanse paasspel Visitatio Marie Magdalene is afkomstig uit de abdij van Rijnsburg, een vrouwenklooster dat in de 12e eeuw werd gesticht door gravin Petronilla van Holland.
Opvallend is de prominente rol die Maria Magdalena in het spel heeft. Anders dan in de reguliere vertellingen over de gebeurtenissen na de kruisdood, is zij in dit stuk de spil om wie alles draait. Hier klinkt door dat de anonieme schepper van het drama waarschijnlijk uit de nonnengemeenschap voortkwam en dat bij de opvoering, en dat is zeer bijzonder voor die tijd, ook vrouwen belangrijke rollen vertolkten. Alleen voor de rol van Jezus zal waarschijnlijk een uitzondering gemaakt zijn.
Drie Maria’s willen het graf van Jezus bezoeken en kopen onderweg geurige balsem. Ze beklagen zijn lot. Als ze aankomen vinden ze een leeg graf met twee engelen, de een aan het hoofd- de ander aan het voeteneind. Als Maria Magdalena alleen achterblijft, ontmoet ze een geheimzinnige tuinman …
Datum: 16 juli 2026
Aanvang 21.00 uur
Plaats: Lokhorstkerk, Pieterskerkstraat 1, Leiden
Visitatio Marie Magdalene is eenproductie van Key2Singing en het Trigon ensemble
Programma en Muzikale leiding: Margot Kalse
Scenografie: Bart Vieveen
Het gregoriaanse spel wordt omlijst door voorafgaande gregoriaanse gezangen en polyfonie uit de Leidse Koorboeken.
m.m.v. Roy van Vugt, bariton
Jeremy bass, middeleeuwse luit
Arwen Bouw, vedel
Toegang online kaarten € 25 | aan de kassa € 30
Ticketing:
https://podiumplein.nl/evenement/visitatio-marie-magdalene/
Achtergrond
In de middeleeuwse paasspelen is Maria Magdalena de centrale figuur: zij koopt zalf en gaat met twee andere vrouwen naar het graf van Jezus, om hem te zalven. Daar aangekomen, treffen zij niet het lichaam van Jezus aan, maar twee engelen, die hun weten te vertellen dat Jezus is opgestaan uit het graf, zoals hij heeft voorspeld. Maria Magdalena is verdrietig dat ze haar Heer niet kan vinden. Ze ontmoet iemand in de tuin, zij denkt dat hij de tuinman is. Deze vraagt haar waarom ze huilt. Ze antwoordt: ik kan mijn Heer niet vinden en ik weet niet waar ze hem neergelegd hebben; zeg me waar u hem heeft neergelegd! Dan noemt hij haar naam: Maria! En zij herkent Jezus in hem. Maar hij wil niet dat ze hem aanraakt.
De paasspelen worden normaliter Visitatio Sepulchri genoemd, het bezoek aan het graf, maar in het Rijnsburgse paasspel heet het dus het bezoek van Maria Magdalena, waarschijnlijk omdat zij er echt de hoofdrol in heeft. Het paasspel kan met (rond) Pasen worden uitgevoerd, maar ook op (of rond) 22 juli, de feestdag van Maria Magdalena.
Het paasspel in handschrift Rijnsburg is totaal éénstemmig en er staan geen koren in. Ook is het tamelijk kort. Daarom is Margot Kalse bezig het wat uit te breiden, door te zoeken naar een Te Deum voor aan het einde, zoals gebruikelijk in de middeleeuwen, en een openingsgezang aan het begin, liefst vanuit een Nederlands handschrift uit dezelfde periode, anders vanuit een Franse Visitatio Sepulchri. Meerstemmigheid kunnen we zelf ‘maken’, door in parallelle kwinten te zingen, of organum te improviseren over het gregoriaans.
Margot Kalse is onze vaste dirigent en artistiekleider. Meer informatie is te vinden op www.margotkalse.nl
Voor meer informatie over de activiteiten van Stichting Key2Singing of interesse in (toekomstige) projecten, stuur een berichtje aan mail Key2Singing
Informatie over voorgaande projecten sinds 2010(!) zie onder menu Projecten.